عوامل و زمینه اختلال رفتاری از نظر روانشناختی

عوامل و زمینه اختلال رفتاری از نظر روانشناختی

اختلال رفتاری :

عوامل و زمینه اختلال رفتاری :

الف ) زمینه فیزیولوژیکی شامل : 1- تاثیرات ژنتیکی 2- تاثیرات بیوشیمیایی 3- آسیب ساختاری

ب ) زمینه های پویایی شامل : 1- ساخته فکری 2- مراحل جنسی روانی 3- اضطراب و مکانیزم دفاعی

پ ) زمینه های اجتماعی یادگیری شامل : 1- شرطی شدن کلاسیک  2- شرطی شدن فعال 3- یادگیری مشاهده ای

ث ) سایر زمینه ها شامل : 1- نگرش شناختی و رفتار 2- نگرش روانی تربیتی 3- نگرشهای نظام خانواده

زمینه فیزیولوژیکی :

1–          تاثیرات ژنتیکی : کارگریکورمندل ، سراغاز آشنایی با مکانیزمهای گوناگون تاثیرات وراثت بوده است .

توراث از طریق یک ژن واحد ف مکانیزم ژن مغلوب از نظر ژنتیکی تحت تاثیر یک جفت ژن قرار دارند . به ارث رسیدن بیماری تای – ساکس (  tay – sachs) مثالی از این الگو است .

توراث از طریق یک ژن واحد ، مکانیزم ژن غالب ، یک ویژگی می تواند به وسیله ژن غالب منتقل می شود هر گاه ژن از پدر یا مادر به ارث برسد از نظر تئوری ویژگی آن ژن می تواند در شخص ظاهر شود الگوی شناخته شده این حالت زمانی است . چنین ژنی به وسیله چند ژن هم ردیف توسط پدر یا مادر یه تنهایی انتقال یابد در مورد انسان ویژگی های که بوسیله یک ژن غالب منتقل می شوند از این جمله اند موی فر ، گوش آویزان ، انگست صاف ، دست و پا و … ( منشی ، طولی 1370 )

  • تاثیرات بیوشیمیایی

نظریه یولوژیکی در کلی ترین شکل خود از این حکایت دارد که در رشد اختلالات رفتاری مهم ترین عامل است این کمان که آسیب دیدگی روانی بواسط یک نارسایی یا کار نادرست دستگاه زیستی پدید می آید در دنیایی مخرب ، به فرهنگ یونان باز می گردد . بسیاری از تصورات اولیه و جاری درباره نقش تاثیرات بیولوژیکی در اختلالات رفتاری نشانگر عدم توازن دز شیمی بدن است .بقراط تصور می کرد که عملکرد خوب ذهن به هماهنگی صحیح چهار مایع بدن یعنی خون ، بلغم ، صفرا و سودا بستگی دارد و در نتیجه سودای اضافه ، برای مثال موجب مالیخولیا می شود ، یعنی آنچه که ما امروز دلتنگی و افسردگی می نامیم ( منشی ، طولی 1369 ) .

  • آسیب ساختاری

دیدیم که چگونه امکان دارد تاثیرات ژنتیکی و بیو شیمیایی در اختلالات رفتاری دخالت داشته باشد . آسیب شدید به یکپارچگی ساختمانی و فیزیولوژیکی دستگاه بیولوژیکی نیز ممکن است مشکلات رفتاری و ذهنی بسیار تولید کند . این تاثیرات شناخته شده یا تاثیراتی که تصور می شود دخالت داشته باشند ممکن است در خلال دوران بارداری ( پیش از تولد ) یا حدد تولد و هنگام آن ( هنگام زایمان ) یا طی رسد در مراحل بعدی روی می دهد . تاثیرات پیش از تولد      در حال حاضر توجه به افراد بسیاری به علل مرگ ، بیماری و ناقص الخلقه شدن جنین ، جلب شده است هر چند نمی توان جنین را به طور کامل در برابر مرگ ، بیماری ، ناقص الخلقه شدن حفظ کرد ، زنان باردار باید کاملاً مراقبتهای لازم را به عمل آورند و از قرار گرفتن در برابر این خطرات بپرهیزند و نیز ابتلا به بیماری فوراً در مداوای آن بکوشند .

مطلب مرتبط :   پروتکل های درمانی سرطان در کودکان

تاثیرات بعدی

این موضوع حائز اهمیت است که امکان دارد مغز پس از تولد آسیب ببیند آسیب دیدن مغز می تواند بر اثر حادثه ، بیماری ، تغذیه نادرست یا مسمومیت های اتفاقی باشد ( منشی طولی – 1369 ) .

   زمینه های پویایی

1–        ساختمانهای فکری : فروید توضیح دستگاه روانی به 3 قسمت اشاره دارد : نهاد خود ، فراخود هر کدام از این ساختمان ها قسمتی از نظام عملکرد روان را توضیح می دهد نهاد هنگام تولد وجود دارد و اولین ساخت و منبع تمام انرژی روانی است سایر ساختمان های روانی ، خود ، و فراخود از نهاد سرچشمه می گیرند و باید انرژیهایشان را از آن به دست آورند .

2–        مراحل جنسی روانی : دیدگاه تحلیل روانی بر نظریه مراحل رسد متکی است هنگام با رشد کودک ، تمرکز انرژی روانی از ناحیه ای به ناحیه دیگر بدن انتقال می یابد . این فرایند فرد را با ترتیب ثابتی از میان مرحله های رشد روانی – جنسی به جلو هدایت می کند .

هر مرحله نامش را از ناحیه ای از بدن که منبع اولیه خشنودی طی آن دوره است م یگیرد ( برای مثال دهان ، مقعد ، آلت هر کدام از این سه مرحله نیز در بهرانهای رشدی درگیرند و کودک در هر مرحله با از بین بردن کم و بیش تعارضات از رشد باز می ماند .

3-        اضطراب و مکانیزم دفاعی : اضطراب علامت خطری برای خود است ، بدین معنی که انگیزه های غیر قابل قبول در طلب به دست آوردن خود آگاهی هستند زمانیکه این علامت به خود آگاهی می رسد، خود برای مقابله با اضطراب دست به اقدام می زند دو نمونه از این اقدامهای دفاعی سرکوبی و انکار است .

زمینه های اجتماعی

1-        یادگیری رفتار : مفهوم کلی یادگیری این است که اختلالات دوران کودکی بههمان طریق به کود می رسد سایر رفتارها ، واتسون ، بر خلاف فروید ، یه عوض تعارض های روان درونی نا خود آگاه ، به رویدادهای قابل رویت تاکید داشت . چشم انداز رفاری وی به جای استفاده از شرایط بالینی ، در آزمایشگاه های روانی رشد یافت و بر ارزشیابی عینی و تجربی توجه بسیار داشت .

2–         شرطی شدن کلاسیک : کانون اصلی توجه شرطی کردن کلاسیک ، تجربه پاولف ازسگی است که آموخت بزاقش را در پاسخ به انگیزه ای که قبل از آنحالت خنثی داشت ، ترشح کند . تجربه اولیه پاولف نسبتاً ساده بود . ابتدابا ارائه پودر گوشت ( محرک غیر شرطی ) بزاق سگ شروع به ترشح کرد سپس همراه با ارائه پودر گوشت آهنگی ( محرک شرطی ) نیز نواخته شد . بزودی با نواختن آهنگ پیش از ارائه پودر گوشت بزاق سگ شروع به ترشح کرد . ترشح بزاق سگ در پاسخ به آهنگ ، پاسخ شرطی نام گرفت .

3–         شرطی شدن فعال : نظریه یادگیری توراندیک در قانون تاثیر و نیز آنچه اسکینر و پیروانش در این باره بیان داشته اند ، احتمالاً بدیش از هر چشم انداز رفتاری دیگری درباره اختلالات کودکان به کار می آید . شرطی کردن ابزاری ( فعال ) بر نتایج رفتار تاکید دارد .

مطلب مرتبط :   کاربردها و ابزارهای فناوری اطلاعات

یادگیری مشاهده ای

پژوهشگری که بیش از همه به یادگیری مشاهده ای یا سرمشق مدل سازی می پردازد ، البرت باندور که در کنار پیوندش با این موضوع مطالعات بسیاری روی پیدایش و درمان اختلالات رفتاری کودکان ، داشته است .

فرایند های پیچیده ای که برای یادگیری مشاهده ای لازم است ، نیز شرح داده شده است ، تتقلید ، به توجه کودک به جنبه ی رفتاری مدل بستگی دارد کودک همچنین باید اطلاعات خود را سروسامان دهد ، کد بندی کند ، و به خاطر بسپارد .

سایر زمینه ها

1-         نگرش شناختی رفتار : گرایش های جدید در روانشناسی در امریکا ، موجب شده است که تاکید بر فرایندهای شناخت افزایش یابد . برای مثال ، تحقیقها و نظریه ها در زمینه های یادگیری ، شخصیت ، روانشناسی رشد بازتابی است که از بالا گرفتن آگاهی درباره فرایند هایی مانند تفکر ، تصور ذهنی و … .

2–         نگرش روان تربیتی مطرح می شود . دیدگاهی است که در عمل از کار با کودکان برداشت شده است به از الگوهای فرضی و ذهنی در این چشم انداز مشکلات کودکان در محدوده ی یک محیط تربیتی بررسی می شود .

3–         نگرشهای نظام خانوادگی : در واقع تمام نگرشهایی که در محیط اجتماعی را در اختلافهای رفتاری موثر می شناسند ، بر اهمیت تاثیر خانواده اذعان دارند ، امکان دارد دیدگاه های مختلف شرح دهند چگونه ، عامل خانواده می تواند برای مثال ، تعارضهای میان کودک و والدین در مشکلات دوران کودکی ( پرخاشجویی و تخلیه هیجانی ) سهیم باشد .

با این حال ، نظریه پردازان نظام های خانواده به تاثیرات خانواده به گونه ای متفاوت می نگرند . به رغم آن که این امر به یک نظریه واحد منحصر نمی شود ، قضیه اصلی این است که به رغم آن که این امر به یک نظریه واحد نمحصر به فرد نمی شود ، قضیه اصلی این است که خانواده پیچیده تر از آن است که مجموعه بخشهای آن نشان می دهد ( بوئی Bowen ، 1980 ) خانواده نظام پیچیده ای است که به کودک هویت یک بیمار را می دهد .

تفاوتهای مربوط به جنسیت

دختران نسبت به پسران ترس بیشتری نشان می دهند . ترس آنان احتمالاً از ما و موش است در حالیکه ترس پسران بیشتر از این است که مورد انتقام دیگران واقع شود ( لاپوزومانک ، 1959 ، میسلر و همکاران ، 1974 ) . برخی بررسیها همچنین نشان می دهد که شدت ترس در دختران به تناسب بیشتر از پسران است ( گرازیلنو و همکاران 1979 ) .

مساله سن : به نظر می رسد شما کودکانیکه به یک یا بیش از یک نوع ترس مبتلایند و نیز شمار ترسهای گزارش شده در کودکان ، با افزایش سن کاهش یابد . امکان دارد ارتباط بین این دو موضع خطی نباشد . زیرا مشاهده شده است که این ارتباط در حدود 11 سالگی به شدت تند و تیز می شود .

Close Menu