مقاله درباره بهره بردار

ر حفرات 4/0- 1/0 هکتاری با افزایش نور به طور معمول، اثر منفی روی کمیت نهالها آشکار میشود و این در حالی است که روی رویش قطری و طولی نهالها اثر مثبت خود را نشان میدهد.
پلتیر و همکاران88 (1997) با بررسی یک قطعه آزمایشی به ابعاد 100´45 متر در یک راشستان مسن در حومه پاریس زادآوری نهالهای جوان کوچکتر از چهار سال راش را در حفرات نشان دادند. نتایج آنها معلوم کرد که بیشترین فراوانی در زیر تاج و در شرایط نیم سایه و در مناطقی که کف جنگل تمیز و عاری از شاخ و برگ درختان است؛ اتفاق میافتد.
کاستلبری و همکاران89 (2000) در مطالعهای تأثیر اندازه حفره تاج پوشش را بر فراوانی نسبی و تنوع زادآوری گونههای چوبی و علفی در اندازههای مختلف حفره در یک جنگل پهن برگ در کارولینای جنوبی در سه فصل رویش و در 36 حفره (6 تکرار برای 6 مساحت) با شعاع 7-40 متر که به شیوه تکگزینی گروهی ایجاد شده بود؛ بررسی کردند. نتایج نشان داد که فراوانی گونههای علفی و تنوع آنها تفاوت معنیداری در حفرهها وجود ندارد ولی فراوانی نسبی برای گونههای علفی در اندازه حفره 2900 متر مربع بیش از سایر حفرهها بود.
گاگنون و همکاران90(2004 ) درتحقیق خود راجع به خصوصیات حفرهها و زادآوری طبیعی گونهای کاج((longleaf pine با استفاده از ترانسکت خطی و حفرههای به مساحت1161- 32 متر مربع به این نتیجه رسیدند که اندازه حفره اثر معنیداری بر تعداد نهالها نداشته است.
نتیجه تحقیق شیلد و همکاران91 ( 2005 ) در مورد اثرات بهرهبرداری تکگزینیگروهی بر تراکم نهالها در میشیگان امریکا نشان داد که تراکم نهالها(غان نقره ای و افرای قرمز) در حفرههای بزرگ بیشتر از توده جنگلی بسته میباشد.
فلتون و همکاران92 (2006) برای مطالعه وضعیت زادآوری و ساختار پوششگیاهی در حفرههای طبیعی و مصنوعی در جتگلهای نیمه گرمسیری بولیوی برای نهالها از پلاتهای 2×2 متر مربعی استفاده نمودند و نتایج نشان داد که نهالها در حفرههای مصنوعی بیشتر از حفرههای طبیعی بودند.
پیج و کامرون93 (2006) در بررسی دینامیک زادآوری گونه Picea sitchensis(اسکاتلند- جنگل Kindrogan) درحفرههای تشکیل شده (مصنوعی) به شکل دایره و به قطر 20 متر که در امتداد شمال – جنوب ترانسکت و استقرار 8 پلات 8 × 3 و استقرار میکروپلاتهای2×2 متر مربعی در آنها به این نتیجه رسیدند که موفقیت زادآوری این گونه در بین حفرهها به شرایط نوری و رطوبت کافی بستگی دارد.
بررسیهای هولادی و همکاران94 (2006) در رابطه با اثرات اندازه حفرههای ایجاد شده (36 حفره) در اثر برش تکگزینیگروهی در زادآوری گونههای چوبی در جنگلهای پهنبرگ در کارولینای جنوبی نشان داد که ارتفاع نهالهاوشلگروهها در حفرههای کوچکتر و مراکز حفرهها بیشتر و در حاشیه حفرهها و در داخل تودهجنگلی کمتر میباشد.
دوبروولسکا و همکاران (2008) در تودههای آمیخته نراد سفید در مرکز لهستان با استقرار ترانسکت در جهت شمال- جنوب به فاصله 50 متر از یکدیگر و به طول 185-715 متر به مطالعه ساختار و زادآوری در سه طبقه حفره کوچک (100 متر مربع) ،متوسط (100-250 متر مربع) و بزرگ (بیش از 250 متر مربع) پرداختند. نتیجه مطالعات آنها با توجه به اندازهگیری نهالهاوشلگروههادر میکروپلاتهای 5 متر مربعی که به فاصله 1 متر از هم قرار داشتند نشان میدهد که اندازه حفره به کمیت نهالها و شل گروههای گونههای مختلف درختی اثری نداشته است و تعداد آنها در حفرهها به ترکیب گونهای درختان مجاور حفره بستگی دارد.
تحقیق ژیان و همکاران(2008) در رابطه با اثرات حفرههای تاج پوشش بر نهالهای Abies faxoniana در جنگلهای سوزنیبرگ نیمهآلپی در غرب سیچوان چین نشان داد که از لحاظ تراکم و ارتفاع متوسط نهالها در حفرهها و تودهجنگلی اختلاف معنیداری وجود دارد، همچنین اختلاف معنیداری در متوسط سطح مقطع و زیتوده مشاهده نشد.
2-2- حفرههای تاجپوشش و تنوع گونههای گیاهی
بررسی شعبانی و همکاران(1388) در رابطه با تأثیر حفرهها بر تنوع زیسی گونههای گیاهی در منطقه جنگلی لالیس- نوشهر نشان داد که شاخصهای تنوع و غنای گونهای و یکنواختی بیشترین همبستگی را با افزایش سطح دارند.
مطالعات بودریو و مسییر (2005) در مورد اثر حفرههای تشکیل شده در اثر بهرهبرداری در حفظ تنوعزیستی درختان در جنگلهای نیمهگرمسیری بیان کرد که در حفرههای موجود در زیر درختان تراکم شاخ و برگ کمتر بوده ولی دارای رطوبت خاک بیشتری میباشد و جامعه اولیه زاد آوری شده در حفرهها از لحاظ ترکیب از آشکوب تحتانی دست نخورده متفاوت بود و همچنین زیتوده ریشههای مویین و مواد غذایی (پتاسیم، ازت، فسفر و کربن آلی) در حفرهها با بخش دست نخورده آشکوب تحتانی تفاوت نداشت.
مطالعه گالهیدی و همکاران(2006 ) در رابطه با تأثیر اندازه حفره بر رستنی اشکوب تحتانی در جنگل راش مجارستان نشان داد که شاخصهای غنا، ترکیب و پوشش گیاهان علفی در بین حفرههای کوچک و بزرگ اختلاف معنیداری وجود دارد.
بررسی ناف و ولف (2007) در خصوص اثرات اندازه حفره (116-1410متر مربع) ، نور و علفخواری توسط گونهای گوزن بر پوشش علفی در 56 حفره ایجاد شده در اثر شیوه تکگزینی در راشستانهای اروپا (آلمان) نشان میدهد که تعداد گونهها با توجه به اندازه حفرهها و تابش نور افزایش مییابد و ترکیب گونه نسبتاً همگن بوده اما تا حد زیادی به وسیله اندازه حفره، نور و علف خواری مشخص میشود.
مطالعات فاهی و پیوتمن (2008) در رابطه با اثرات حفرههای ایجاد شده در اثر بهرهبرداری با مساحت1/. و 4/. هکتار (در تودههای جنگلی داگلاس در اورگن) وهر کدام با چهار تکرار و با استفاده از روش ترانسکت (امتداد شمال- جنوب) و نمونهبرداری در میکروپلاتهای چهار مترمربعی در راستای ترانسکت برای پوشش گیاهی منطقه بر جوامع گیاهی آشکوب تحتانی نشان میدهد که اثر حفرههای بزرگتر بر جوامع گیاهی آشکوب تحتانی در توده جنگلی مجاور حداقل میباشد.
فالک و همکاران(2008) جهت ارزیابی اثرات سیستم تکگزینی درختی و گروهی بر غنا و تنوع گونههای علفی بهاره در جنگلهای خزان کننده واقع در جنوب غربی انتاریو(کانادا) از پلات های 4 مترمربعی دایرهای شکل استفاده کردند و به این نتیجه رسیدند که میانگین غنا گونهای بعد از بهره برداری به طور معنیداری افزایش یافته که عمدتاً به علت افزایش گونههای بهاره و تابستانه میباشد.
مطالعه ساپ کوتا و همکاران95 (2009) در خصوص زادآوری و تنوع گونهای در جنگلهای مناطق خشک robusta Shorea در نپال بعد از تشکیل حفره نشان داد که تعداد نهالها در حفرههای حاصل از افتادن چندین درخت بیشتر از حفرههای تشکیل شده در اثر افتادن تک درختان بوده و همچنین شاخص یکنواختی، شاخص سیمپسون در لایه زادآوری کمتر از توده دست نخورده میباشد.
2-3- حفرههای تاجپوشش و ویژگیهای خاک
ریتر و بجرنلوند96 (2005) در مطالعه تجزیه لاشبرگ و معدنی شدن ازت در دو حفره تشکیل شده(به قطر 17 و 30 متر) در جنگلهای مدیریت شده راش در دانمارک گزارش نمود که میزان دما در بخش شمالی حفره بزرگ در طی یک سال بعد از تشکیل حفره افزایش یافته است. همچنین نیتریفیکاسیون، غلظت ازت خاک در حفرهها گرایش به افزایش نشان میدهد و نسبت C/N بستر جنگل یک سال بعد از تشکیل حفره تغییر نیافته است.
نتایج بررسی موسکولو و همکاران(2007) در خصوص تغییرات در پارامترهای شیمیایی و میکروبیولوژی در حفرههای کوچک (185 متر مربع) و متوسط (410 متر مربع) ایجاد شده در تودههای Abies alba Mill در جنوب ایتالیا نشان داد که در حفرههای متوسط دمای خاک بیشتر است ولی رطوبت و ماده آلی خاک کمتری در آن وجود دارد.
مطالعات شران بروک و باکهایم(2007) در مورد اثرات حفرهها بر خواص خاک در جنگلهای آمیخته افرای قندی و تسوگا در ناحیه Great Lakes امریکا نشان داد که میزان نور،دما و رطوبت خاک در حفرهها در مقایسه با توده جنگلی مجاور بسیار تفاوت دارد و همچنین مقدار یونهای تبادلی (کلسیم، منیزیم و پتاسیم) کمتری نسبت به تودهجنگلی در عمق 25 -0 سانتیمتر داشتند.
بررسی موسکولو و همکاران (2007) در رابطه با تأثیر اندازه حفره در سه گروه کوچک(380 متر مربع) ،متوسط(855 متر مربع) و بزرگ(1520 متر مربع) بر موادآلی، بیوماس میکروبی، عناصر غذایی در توده جنگلی Picea laricio در جنوب ایتالیا( Calabrian Apennines) نشان داد که بیشترین میزان دما در حفرههای بزرگ و بیشترین مقدار رطوبت در حفرههای کوچک وجود دارد و همچنین بیشترین مقدار مواد آلی، بیوماس میکروبی، فسفات و C/N در حفرههای کوچک مشاهده شد.
نتیجه بررسی ژانگ و ژائو97 (2007) در مورد خواص خاک در حفرهها و زیر تاج پوشش جنگلهای Pinus koraiensis در شانگبای چین نشان داد که میزان ازت و پتاسیم کل لاشبرگ در حفرهها بیشتر از تاجپوشش تودهجنگلی می باشد. همچنین در این تحقیق مشخص گردید که اختلاف معنیداری بین حفرهها و تاجپوشش از لحاظ pH وجود ندارد و ضخامت و ظرفیت نگهداری آب لایه لاشبرگ در زیر تاجپوشش به مراتب بیشتر از حفرهها است.
شارن بروک و باکهایم(2008 ) در مطالعه حفرهها (2000-200 متر مربع) و پویایی کربن خاک در جنگلهای مسن تسوگا و گونههای پهن برگ امریکا پی بردند که مقدار کربن کف جنگل در حفرهها نسبت به تودهجنگلی خیلیکمتر است.
یان و همکاران98 (2009) در مطالعه الگوی پراکنش بانک بذر در حفرههای تاجپوشش به اندازههای مختلف در جنگلهای بازرسته معتدله با گونههای غالب Fraxinus rhynchophyla,Acer moro, Quercus mongolica در جنگلهای Qingyuan در شمالشرقی چین گزارش نمودند که با افزایش اندازه حفره، غنای گونهای در بانک بذر به طور معنیداری افزایش یافته و همچنین اندازه حفره، عمق خاک و اثر متقابل آنها اختلاف معنیداری بر توزیع تراکم بانک بدر داشته است.
کوچ و همکاران (2010) نشان دادند که در جنگل آمیخته ممرز – راش در شمال ایران، زیتوده و تراکم کرمهای خاکی در حفرههای کوچکتر بیشتر از سایر طبقات حفرهها میباشد.
2-4 – حفرههای تاجپوشش و حلقههای رویشی
نتایج مطالعات پدرسن و هووارد (2004) در مورد اثر حفرههای تاج پوشش بر رویش شعاعی درختان حاشیه حفرهها در جنگل پهن برگ آمیخته ( آمریکا) نشان داد که میزان رویش شعاعی درختان واقع در حاشیه حفره 26% بیشتر ازرویش درختانی است که در توده مجاور قرار داشتند.
نتایج تحقیق یورک و همکاران (2010) در مورد حلقههای رویشی10 سال قبل و بعد از تشکیل حفرهها در جنگلهای کالیفرنیا، نشان دادند برای گونه Sequoiadondron giganteum اختلاف معنیداربود ولی عدم اختلاف معنیدار برای حلقههای رویشی گونه Pinus lambertiana گزارش نمودند.
2- 5- جمع بندی
با بررسی تحقیقات انجام شده میتوان چنین استنباط نمود که اثرات هر اختلالی بر جنگل متفاوت است وحفرههای تاجپوشش در زمان و مکانهای مختلف به وسیله عوامل متنوع زنده و غیر زنده در راستای توسعه جنگل تشکیل میشود و این حفرهها با توجه به خصوصیات مختلفی که دارا میباشند شرایط محیطی، ساختار و ترکیب جنگل را تغییر میدهند. حفرههای تاج پوشش به عنوان نیروی محرکه اصلی برای حفاظت ساختار جنگل و پایداری آن معرفی شدهاند. در بسیاری از جنگلهای دنیا، حفرهها که در اثر مرگ یک یا تعدادی بیشتر درخت به وجود میآید، نه تنها به حفظ ساختار ناهمسالی جنگل کمک میکند بلکه در چرخه عناصر غذایی، حفاظت خاک و تنوع زیستی موثر میباشد. با توجه به اینکه مطالعات کمی در مورد وضعیت زادآوری، تنوعگیاهی، ویژگیهای خاک و پهنای حلقههای رویشی درختان در

دیدگاهتان را بنویسید