Posted on

تست A/B چیه و چیجوری به افزایش فروش سایت کمک می کنه؟

رامین محمودی

۳۷

۰

۴ ۴۳۳۱۵

شاید تعجب کنین، اما امروز می خوام بی مقدمه به سراغ اصل مطلب بروم. از نظر بنده یکی از دلایل موفقیت یه کار و کاسبی (چه آنلاین و چه آفلاین) رفتارشناسی مخاطبان و آشنایی یا ترجیحات و چیزای مورد علاقه اوناس. به عنوان یه فروشنده، داشتن یه کالا یا خدمات کافی نیس، بلکه چگونگی عرضه اونا شاید به مراتب مهم تر باشه. هم اینکه، از اونجایی که مبحث دیجیتال مارکتینگ و عرضه اجناس/خدمات اینترنتی در ایران سابقه طولانی نداره، اهمیت رفتارشناسی مخاطبان دو برابر می شه چون هیچ الگوی ثابت (یا منطقی!) واسه مخاطبان خیلی از کسب و کارا وجود نداره. مقاله امروز هم درباره همین موضوعِ رفتارشناسی مخاطبانه. یعنی تست A/B!

دیجیتال

تست A/B (یا آزمون A/B) به شما کمک می کنه تا بهترین رابط و تجربه کاربری رو واسه سایت یا اپلیکیشن خود انتخاب کنین. واقعا، در تست A/b شما تلاش می کنین با شناخت رفتار مخاطب، بهترین تجربه کاربری رو به اون ارائه بدین. مطمئن باشین در دنیای دیجیتال مارکتینگ، ارائه تجربه کاربری موفق به معنی فروش و سود بیشتره. میشه این جمله رو تو یه کلام خلاصه کرد: تبدیل کاربر به مشتری. به همین سادگی!

، اگه تا اینجا از معنی کلیِ تست A/B خوشتون اومده، پیشنهاد می کنم به خوندن مقاله ادامه بدین تا با این معنی به طور کامل آشنا شید (درسته که قول دادم مقدمه ننویسم، اما مگه بدون مقدمه هم می شه نوشت؟!).

تست A/B چیه؟

تست A/B (که با عنوانای Spliting Testing و Bucket Listing هم شناخته می شه) روشیه که با اون می تونین دو نسخه از یه سایت یا اپلیکیشن رو با همدیگه مقایسه کنین. شاید سوال کنین به چه دلیل؟ واسه اینکه بدونین کدوم یکی از نسخه ها کارکرد بهتری دارن.

مثلا، تصور کنین وب سایتی خبری دارین و می خواین بدونین بنر تبلیغاتی تون در مکان A بیشترین کلیک رو دریافت می کنه یا در مکان B. در این شرایط با جفت و جور دو نسخه جور واجور از اون صفحه، می تونین در اولی بنر رو در مکان A و در دومی بنر رو در مکان B بذارین. بعد، با تعیین یه بازه وقتی مناسب و با به کار گیری وسایل تست A/B می تونی جواب سوال خود رو پیدا کنین.

به این موضوع دقت لازم رو به عمل بیارین وقتی که از تبدیل کاربر به مشتری صحبت می کنیم، منظورمون این نیس که حتماً مشتریان باید از شما کالایی رو بخرن. تبدیل کاربر به مشتری به این معنیه که شما کاربر رو مجبور به انجام یه عمل در سایت خود می کنین. مطمئناً هر وب سایتی که در اینترنت هست با یه هدف خاص راه اندازی شده.

مثلا یه فروشگاه اینترنتی می خواد که مراجعه کنندگان، اجناسِ موجود در اونو بخرن، یه سایت خبری می خواد که خوانندگانش روی بنرهای تبلیغاتی موجود کلیک کنن یا سایتای خدماتی توقع دارن که بازدیدکنندگان شون به صورت رایگان خدمات شون رو آزمایش کنن و در صورت رضایت، اونو بخرن. پس هر زمان که تونستید کاربران سایت تون رو مجبور کنین کاری که می خواین رو بکنن، به این معنیه که عملیات تبدیل کاربر به مشتری با موفقیت انجام شده. تست A/B دقیقاً به خاطر همین انجام می شه، تا شما بدونین چیجوری می تونین مشتریان رو مجبور به عمل کنین.

یه تست A/B که خوب برنامه ریزی شده، تغییرات بزرگی رو در اندازه تاثیرگذاریِ فعالیتای بازاریابی شما به وجود می آورد. تعیین و بررسی مو به مو عناصر موثر بر افزایش اندازه تبدیل با به کار گیری تست A/B و جمع بندی یافته های حاصل از اون، به روشنی فعالیتای بازاریابی شما رو سود تر و موفق تر می کنه.

برنامه ریزی

به چه دلیل باید از تست A/B استفاده کنین؟

تست A/b به شما اجازه میده تا ترافیک سایت خود رو به بهترین شکل ممکن مدیریت کنین. درسته که به دست آوردن ترافیک پولی بسیار هزینه بره، اما هزینه افزایش اندازه تبدیل کاربر به مشتری به این روش، مطمئناً ناچیزه. اندازه سود برگشت سرمایه حاصل از تست A/B می تونه رقمی خیره کننده باشه چون حتی تغییرات کوچیک روی صفحه فرود یا سایت می تونه به افزایش سرنخ، فروش و سود حاصل از اون منجر شه.

تست A/B به شرکتا یا افراد اجازه میده تا با ایجاد تغییرات برنامه ریزی شده روی سایت یا اپلیکیشن خود، تجربه کاربری رو واسه بازدیدکنندگان بهبود بخشن و داده های مربوط به اونو جمع آوری کنن. این کار فرضیات جدیدی رو تو ذهن صاحبان وب سایتا به وجود می آورد و به اونا اجازه میده بدونن به چه دلیل بعضی از المانای سایت شون روی رفتار مخاطباشون اثر میذاره. اینطوری، تست A/B به شما اجازه میده تا فرضیات خود رو آزمایش بزنین (شاید خیالات شما درباره تجربه کاربری سایت تون نادرست باشه!).

تست A/B می تونه دائم، جهت بهبود تجربه کاربری و افزایش اندازه تبدیل کاربر به مشتری در دراز مدت، انجام شه. مثلا یه شرکت B2B فعال در بخش تکنولوژی شاید بخواد کیفیت سرنخای فروش خود رو از راه ایجاد یه Landing Page زیاد کنه. واسه رسیدن به این هدف، تیم بازاریابی این شرکت باید از راه آزمون A/B عناوین صفحه، تصاویر به کار رفته، فرمای ثبت نام، دکمه های فراخوان عمل و عناصر دیگه صفحه رو عوض کنه.

تغییر المانای صفحه فرود به صورت تکی به شما کمک می کنه تا رفتار کاربران سایت رو با دقت بیشتری بررسی کنین و از اندازه تاثیرگذاری هر تغییر باخبر شید. پس از اعمال تغییرات به صورت تکی، می تونین براساس داده های جمع آوری شده، اون تغییراتی که بازدهی بیشتری داشتن رو روی صفحه فرود خود اعمال کنین.

این روش از اعمال تغییرات در تست A/B به شما اجازه میده تا تجربه کاربر رو واسه به دست آوردن نتیجه مطلوب تغییر بدین و قدمای موفقیت خود در کمپینای تبلیغاتی رو محکم تر وردارین.

با بررسی داده ها، مدیران وب سایتا میفهمه که کدوم یکی از نسخه های سایت کلیک بیشتری رو دریافت می کنه یا کدوم یکی از نسخه ها تونسته بازدیدکنندگان بیشتری رو به مشتری تبدیل کنه. هم اینکه، اگه تست A/B به درستی صورت بگیره، هزینه های بازاریابی و تبلیغات یه کمپین کم میشه.

قیف تست A/B

طراحی تست A/B به چه شکله؟

وقتی که می خواید واسه انجام یه تست A/B برنامه ریزی کنین، اول لازمه بدونین دقیقاً چی رو می خواین آزمایش کنین. می خواین این آزمایش رو در سایت خود انجام بدین یا بیرون از اون؟

اگه قراره این آزمایش درون سایت انجام شه، به تموم قسمتایی از سایت که می تونن به فروش در رابطه باشن، فکر کنین و بعد اِلِمونایی که به آزمایش شون تمایل دارین رو مشخص کنین. در مورد تستای خارج از سایت میشه به مواردی مثل یه ایمیل فروش یا آگهی اشاره کرد. وقتی که بدونین کدوم آگهی شما موثرتر میشه راحت تر می تونین درباره اندازه هزینه ای که قراره واسه اون صرف کنین، تصمیم بگیرین.

می خواین درآمد سایت خودتون رو زیاد کنین؟!

ما راهکارهای کوتاه مدت و دراز مدت بسیاری رو به کار می بندیم که به شما در پیدا کردن ثبات کمک می کنن.
واسه مشاوره رایگان، همین الان با ما تماس بگیرین.

پکیجای بازاریابی دیجیتال نوین

۰۲۱-۶۳۴۰۴داخلی ۳

این موضوع درباره ایمیلا هم صادقه. به این صورت که واسه انجام تست A/B دو نسخه متفاوت از یه ایمیل رو به طور همزمان واسه دسته ای از مخاطبین و به نسبت مساوی (با یه انتخاب اتفاقی) ارسال می کنین. اگه تماشاگر کارکرد بهتر یکی از نسخه ها بودین می تونین همون نسخه رو به عنوان ایمیل اصلی واسه تموم مخاطبین بفرستین.

کلا، مراحل طرح فریم ورک واسه تست A/B به صورت زیر انجام می شه:

  1. جمع آوری داده: گوگل بررسی یا وسایل تست A/B معمولاً داده هایی رو واسه شروع بهینه سازی در اختیارتون قرار میده. این اطلاعات به شما کمک می کنن تا از صفحات و نقاط پربازدید سایت خود شروع کنین. این کار به شما کمک می کنه تا داده ها رو سریع تر جمع آوری کنین. پس از جمع آوری اطلاعات، به دنبال صفحاتی باشین که اندازه تبدیل پائینی دارن یا رتبه شون قابل بهبوده.
  2. بازدید سایت

  3. تعیین اهداف: اهدافی که در تبدیل کاربر به مشتری دارین، معیارهایی هستن که از اونا واسه تعیین موفقیت نسخه اصلی یا دوم سایت استفاده می کنین. اهداف شما می تونن هر چیزی باشن از کلیک روی یه دکمه گرفته تا خرید یه محصول یا پرکردن فرم ثبت نام!
  4. طرح تئوری و فرضیات: وقتی که اهداف تون رو شناسایی کردین می تونین تئوریایی رو درباره تست A/B مطرح کنین. تئوری‎هایی که باید بگن به چه دلیل نسخه جدید نسبت به نسخه فعلی بازدهی بهتری داره. وقتی که تونستید فهرستی از عقاید خود تهبه کنین، اونا رو به پایه اندازه اهمیت و سختی اجرایشون مرتب کنین.
  5. ساخت نسخه جدید: در این مرحله باید تغییرات دلخواه رو روی اِلِمانی از سایت یا اپلیکیشن خود اعمال کنین. این تغییر می تونه تغییر رنگ یه دکمه، تغییر ترتیب المانای سایت یا مخفی کردن وسیله Navigation سایت باشه. پیشنهاد می کنم یافته های حاصل از تغییرات رو ثبت کنین تا تاثیرگذاری شون رو بررسی کنین.
  6. آزمایش: تغییرات خود رو انجام بدین و منتظر یافته های بمونین. در این مرحله، بازدیدکنندگان سایت (یا اپلیکیشن) یکی از نسخه های سایت شما رو به صورت تصادفی مشاهده می کنن. تجربه اونا از کار کردن با نسخه جدید سایت تون باید اندازه گیری، محاسبه و با کارکرد نسخه قبلی مقایسه شه.
  7. تحلیل یافته های: وقتی که آزمایش A/B تموم شد، زمان بررسی و تحلیلِ داده های به دست اومده. وسایل اختصاصی تست A/B (مانند Optimzely) یا وسیله گوگل بررسی می تونن این داده ها رو در اختیار شما بذارن. این داده ها فرق کارکرد کاربران در هر نسخه رو به شما نشون میدن.

به این موضوع دقت لازم رو به عمل بیارین، آزمایش هر متغیر در هر نسخه باید به صورت همزمان اجرا شه. شما نمی تونین نسخه اول رو امروز و نسخه دوم رو فردا تست کنین چون نمی تونین بقیه متغیرهای موجود بین این دو روز رو ثابت نگه دارین. اگه آزمایشا به صورت همزمان اجرا نشن، نخواهید دونست که یافته ها به دست اومده براساس معیارها و متغیرهای مد نظرتون بوده یا اینکه عوامل دیگری بر یافته های اثر گذاشته ان.

مواردی که میشه با تست A/B آزمایش کرد

شاید بشه گفت همه متغیرهای موجود تو یه صفحه یا اپلیکیشن رو با تست A/B آزمایش کرد. یعنی، هر یک تیکه از سایت که روی رفتار کاربر تاثیر بزاره از راه تست A/B قابل سنجشه. از عادی ترین موارد آزمایش شده میشه به فهرست زیر اشاره کرد:

  1. عنوان صفحه
  2. زیر تیترها
  3. پاراگراف توضیحات
  4. نظرات مشتریان
  5. متن دکمه فراخوان به عمل
  6. دکمه فراخوان به عمل
  7. لینکا
  8. تصاویر
  9. محتوای موجود در صفحه
  10. دکمه های مربوط به شبکه های اجتماعی
  11. ریپرتازهای خبری در رسانه های جور واجور
  12. گواهینامه ها و افتخارات

تست A/B واسه پیشنهادات عجیب و تخفیفا هم می تونه موثر و به درد بخور باشه. نکته قابل توجه اینه که حتماً دقت کنین یه بازدیدکننده مشخص همیشه به یه نسخه ثابت هدایت شه.

مثلا اگه شما در حال آزمایش پیشنهاد هدیه رایگان در حالت A و ارائه کوپن تخفیف در حالت B هستین، دقت کنین که بازدیدکنندگانی که به نسخه A هدایت می شن در دفعات بعدی مراجعه به سایت، بازم به همون نسخه A هدایت شن. این موضوع درباره نسخه B هم صدق می کنه. اگه به این نکته دقت نکنین ممکنه دلیل ایجاد بی اعتمادی در بازدیدکنندگان شید.

میشه بیشتر از یه متغیر رو  به طور همزمان آزمایش کرد؟

واسه جواب به این سوال، لازمه که دو نکته رو در نظر داشته باشیم:

  1. اگه هدف شما اینه که سه نسخه جور واجور از یه متغیر رو تست کنین و براتون سوال به وجود اومده که میشه زوجای A/B، A/C و B/C رو به صورت همزمان تست کرد یا خیر، باید بگیم منطقی تره به جای این کار، ترافیک ورودی رو به سه گروه و واسه بازدید از سه نسخه B، A و C تقسیم بندی، و بعد یافته ها رو مقایسه کنین.
  2. اما اگه هدفتون اینه که در دو مورد جور واجور و واسه دو متغیر متفاوت، تست رو همزمان انجام بدین، باید بگیم که این تست، یه تست چند متغیره میشه و به دلیل پیچیدگیای خاص، لازمه به وسیله نرم افزارها و وسایل پیشرفته تست A/B انجام شه. پس فقط در صورت دسترسی به وسایل اجرای تست چندگانه، این کار رو انجام بدین.

بازه وقتی انجام تست A/B

تست A/B یه پروژه، براساس بازه وقتی مشخص و از پیش تعیین شده انجام نمی شه، بلکه بسته به اندازه ترافیک ورودی سایت و نوع متغیر مورد نظر، ممکنه بین چند روز تا چند هفته زمان نیاز داشته باشه. می تونیم بگیم که در بعضی موارد واسه رسیدن به دقیق ترین یافته های، لازمه تست فقط یه بار اجرا شه.

واسه رسیدن به یافته های دقیق، لازمه دست کم تعداد مشخصی از بازدیدکنندگان مورد بررسی قرار بگیرن. اختصاص زمان کم واسه یه تست می تونه باعث شه که تعداد گروه بازدیدکنندگان به حد کافی نرسند. هم اینکه، اگه بازه وقتی اجرای تست طولانی باشه ممکنه منتهی به دخالت متغیرهایی شه که مورد توجه ما نیستن و در آخر، نتیجه تست از این متغیرها تاثیر بگیره. پس تعیین زمان مناسب واسه اجرای هر تست مهمه و باید به دقت تعیین شه.

فروشگاه ساز چیه؟ دو نوع جور واجور فروشگاه سازه ها رو بشناسین!

با در نظر گرفتن تاثیر به درد بخور تست A/B میشه گفت اختصاص چند هفته زمان به اجرای یه تست درست به طور کاملً مناسب و منطقی به نظر می رسه. البته باید گفت در مواردی که فقط می خوایم یه متغیر از سایت رو بررسی کنیم، تست A/B می تونه طی چند روز انجام شه.

تست A/B و تاثیر اون بر سئوی سایت

طی بررسیایی که ما در نوین انجام دادیم، فهمیدیم گوگل نه فقط به شما اجازه میده از تست A/B استفاده کنین، بلکه شما رو به این کار تشویق می کنه. گوگل اعلام کرده که به کار گیری تست A/B هیچ تاثیر منفی روی سایت شما نمی ذاره. با این حال، اگه از وسایل تست A/B جهت انجام بعضی از راه های سئوی کلاه سیاه استفاده کنین، ممکنه رتبه خود رو در یافته های جستجو از دست بدین.

به طور خلاصه، در زمان تست A/B نکات زیر واسه گوگل بسیار اهمیت دارن:

  • Cloaking نکنین! – همونطور که قبلاً در مقالات سئو وبلاگِ نوین اشاره کردیم، Cloaking روش سئوییه که در اون محتوایی که به موتورهای جستجو نشون داده می شه با محتوای سایت برابر نیس. اگه گوگل فهمیده باشه از این روش در سایت خود استفاده می کنین، سایت شما رو جریمه کرده یا به صورت کامل اونو از یافته های جستجو حذف می کنه. از اونجایی که در تست A/B دو محتوای متفاوت به دو دسته از کاربران نشون داده می شه، شاید صاحبان سایتا محتوایی متفاوت رو از راه User-Agent یا نشانی IP به ربات گوگل نمایش بدن. تو یه کلام، از انجام این کار دوری کنین!
  • از تگ “rel=”canonical استفاده کنین – ، قبلاً در مقاله ای که درباره شکلای جور واجور ریدایرکت سایت نوشتیم، درباره تگ Canonical صحبت کردیم. اگه تست A/B سایت خود رو روی چند URL انجام می دین، باید از تگ “rel=”canonical استفاده کنین. به کار گیری این تگ به موتور جستجو حالی میکنه که کدوم نسخه از صفحه، نسخه اصلیه و باید در یافته های جستجو ایندکس شه. این کار به خاطر جلوگیری از ایجاد محتوای تکراری صورت میگیره.
  • ریدایرکت ۳۰۲ رو جانشین ریدایرکت ۳۰۱ کنین – اگه در آزمایش A/B، نسخه اصلی سایت به نسخه جدید ریدایرکت می شه، بهتره به جای به کار گیری ریدایرکت ۳۰۱ (دائم) از ریدایرکت ۳۰۲ (موقت) استفاده کنین. این ریدایرکت به موتورهای جستجو میگه که انتقال صفحه به صورت موقت انجام شده. پس، نسخه اصلی سایت باید در یافته های جستجو ایندکس شه.
  • تا وقتی که احتیاجه، تست A/B رو انجام بدین – اگه زمان انجام تست A/B شما طولانی شه (در حالیکه یکی از نسخه های ایجاد شده به تعداد زیادی کاربر نشون داده می شه)، شاید موتورهای جستجو شما رو جریمه کنن چون تصور می کنن که در حال تقلب در یافته های جستجو هستین. گوگل پیشنهاد می کنه که بعد از تموم شدن آزمایش، همه متغیرهایی که نیاز ندارین رو از سایت خود پاک کنین.

نتیجه گیری

اگه جزو اون دسته از وب سایتایی هستین که بازدیدکننده زیادی داره اما نمی تونه این بازدیدکنندگان رو به خرید محصول تشویق کنه، تست A/B می تونه راهگشای مشکل شما باشه. با به کار گیری آزمون A/B می تونین رفتار کاربران سایت خود رو به دقت بررسی کنین و با به کار گیری یافته ها به دست اومده تجربه کاربری منحصربفردی رو در اختیار بازدیدکنندگان سایت خود بذارین.

انجام تست A/B دائم می تونه اندازه فروش شما رو به طور زیادی بهتر کنه. اگه بدونین چه اقدامات و فعالیتای بازاریابی براتون نتیجه بخشه، اراده کردن در مورد انتخاب نوع و روش هدف دار بازاریابی آسون تر می شه و تست A/B دقیقاً بخاطر این به شما کمک می کنه.

اراده کردن

امیدوارم خوندن این مقاله تونسته باشه نکات مفیدی رو براتون به همراه داشته باشه. خوشحال میشم که نظرات و پیشنهادات خود رو با ما به اشتراک بذارین.

موفق باشین!